(Radio TNT lược dịch và tổng hợp hai bài viết của Sunita Sohrabji cùng buổi họp báo ngày 6/11/2026)
Theo dữ liệu mới do BSP Research công bố, 69% cử tri da đen có quan điểm rất tiêu cực về Tổng thống Donald Trump. 57% cũng có quan điểm rất tiêu cực về các thành viên Đảng Cộng hòa tại Quốc Hội.
Theo cuộc thăm dò cử tri sau bầu cử của AP, khoảng 90% cử tri da đen đã ủng hộ các ứng cử viên Đảng Dân chủ vào Hạ viện trong năm 2026, so với khoảng 80% ủng hộ bà Kamala Harris vào năm 2024. Trong đó, 61% cho biết họ bỏ phiếu với mục đích cụ thể là bày tỏ sự phản đối đối với Tổng thống Donald Trump.
Xu hướng bỏ phiếu tương tự cũng xuất hiện ở các cử tri gốc Mỹ Latinh và gốc Á.
Các ứng cử viên da đen, gốc Latinh và nói chung là các sắc tộc thiểu số cũng đạt kết quả tốt trong đêm bầu cử ngày 3 tháng 11, tạo nên nhiều cột mốc lịch sử lần đầu tiên xuất hiện. Song song với các yếu tố lịch sử khác bao gồm số lượng phụ nữ đắc cử và thành phần tuổi trẻ.
Cử tri và ứng cử viên đa dạng – từ sắc tộc tới ngành nghề
Cử tri da đen, cùng với cử tri gốc Mỹ Latinh và gốc Á, đã tạo nên cách biệt quyết định
chiến thắng tại nhiều tiểu bang chiến trường, dẫn đến một "làn sóng xanh" lớn hiếm hoi
trong dòng lịch sử Mỹ, được mệnh danh là “Sóng thần Xanh” (Blue tsunami). Kết quả này mang lại cho Đảng Dân chủ thế đa số áp đảo tại Thượng viện. Con số tạm thời hiện nay là 55 ghế Dân chủ so với 44 ghế đảng Cộng hòa tại Thượng Viện, và 256 ghế
Dân chủ so với 169 ghế Cộng hòa tại Hạ viện.
Cuộc đua ở Mississippi với chiến thắng của ứng cử viên Đảng Dân chủ người da đen Scott Colom mang tính đột phá đặc biệt vì đây là lần đầu tiên sau 150 năm, kể từ thời chế độ nô lệ tại Mỹ chấm dứt, một người Mỹ da đen đạt được vị trí đại diện tại Thượng viện của một tiểu bang miền Nam có đa số sắc dân da đen.
101 năm sau
Đối với DaMareo Cooper, đồng giám đốc điều hành tại Trung tâm vì Dân chủ Đại chúng (Center for Popular Democracy), kết quả cuộc bầu cử giữa nhiệm kỳ năm 2026 là minh chứng cho thấy tiến trình của vũ trụ đạo đức đang thực sự hướng về phía công lý. “Cụ ngoại của tôi đã bị sát hại khi cố gắng đi bỏ phiếu vào năm 1927 tại Newport, tiểu bang Tennessee,” ông Cooper chia sẻ trong một buổi họp báo sau bầu cử vào ngày 4
tháng 11, do tổ chức Word In Black chủ trì. Các nhà sử học chưa bao giờ đưa ra được con số thống kê đầy đủ về số lượng người Mỹ da đen bị sát hại vì cố gắng đi bỏ phiếu hoặc vận động người khác đăng ký cử tri. Tuy nhiên, các trường hợp được ghi lại trong thế kỷ qua cho thấy cái chết bi thảm của ông nội Cooper nằm trong bối cảnh nhiều thập kỷ nỗ lực ngăn cản người da đen thực hiện quyền bầu cử.
Ông Cooper cùng các đối tác đã thực hiện chiến dịch tiếp cận cử tri thông qua việc gõ cửa hơn 2 triệu ngôi nhà trên khắp nước Mỹ, thực hiện hơn 1,5 triệu cuộc gọi điện thoại và trò chuyện trực tiếp với hơn 300.000 người. Chìa khóa để xây dựng một cộng đồng cử tri vững chắc chính là sự kết nối thường xuyên với họ, chứ không chỉ gói gọn trong chu kỳ bầu cử.
Đối với Tiến sĩ Keisha Dickinson, phó giáo sư khoa học chính trị tại Đại học Morgan State, công việc này bao gồm việc giúp các cử tri trẻ người da đen hiểu rõ hơn về quy trình chính trị cũng như sức mạnh từ sự tham gia của chính họ.
Trong các cuộc trò chuyện với thanh niên tại Mississippi và Maryland, Dickinson nhận thấy rằng dù nhiều người biết tổ tiên mình từng đấu tranh cho quyền bầu cử, họ lại chưa nắm rõ về các vị trí chức vụ hay những quyết định đang trực tiếp tác động đến cuộc sống hàng ngày của mình. Bà cho biết, một số người thậm chí không phân biệt được sự khác biệt giữa thống đốc và phó thống đốc.
Tại Đại học Morgan State, sinh viên đã tổ chức một cuộc tuần hành đến các điểm bỏ phiếu. Theo Dickinson, có khoảng 200 đến 300 sinh viên tham gia, trong đó nhiều người lần đầu tiên đăng ký cử tri và đi bỏ phiếu.
Những vấn đề được quan tâm hàng đầu
Theo một cuộc thăm dò mới do BSP Research công bố ngày 4 tháng 11, 60% cử tri da đen cho biết họ lo ngại nhất về lạm phát và chi phí sinh hoạt. Các vấn đề tiếp theo bao gồm việc làm và nền kinh tế, nhà ở và giá thuê nhà phải chăng, cùng dịch vụ chăm sóc sức khỏe với chi phí hợp lý. Trái ngược với phần lớn các phân tích về bầu cử giữa nhiệm kỳ, giá xăng chỉ xếp thứ 6 trong số những mối quan tâm của cử tri da đen. Ngoài
ra, 59% cử tri da đen tham gia khảo sát bày tỏ sự ủng hộ đối với chính sách chăm sóc trẻ em phổ quát.
Hơn 73% cử tri da đen trong cuộc khảo sát tin rằng nền dân chủ đang bị đe dọa, và 82% cho biết họ ủng hộ việc ban hành một đạo luật mới về quyền bầu cử.
Những lo ngại này hoàn toàn có cơ sở: theo dữ liệu từ Ủy ban Hỗ trợ Bầu cử Hoa Kỳ (US Election Assistance) được Trung tâm Brennan vì Công lý (Brennan Center for
Justice) trích dẫn, trong giai đoạn 2020–2022, hơn 19 triệu người đã bị loại khỏi danh sách đăng ký cử tri. Theo dữ liệu từ tổ chức ACLU tại Nam Carolina, chỉ riêng ở tiểu bang Mississippi, hơn 230.000 cử tri đã bị đưa vào danh sách không hoạt động trước thềm cuộc bầu cử giữa nhiệm kỳ; trong khi đó, tại Nam Carolina, con số này là 1,2 triệu cử tri kể từ năm 2022.
Cuộc xung đột giữa Mỹ và Iran, cũng như chính sách đối ngoại nói chung, không phải
là những mối quan tâm hàng đầu đối với các cử tri người Mỹ gốc Phi. (Kết quả thăm dò
chi tiết có thể được xem tại: 2026electionpoll.us). Tuy nhiên, quan tâm hàng đầu và
hơn cả kinh tế là vấn đề tham nhũng của ông Trump, gia đình và nội các của ông cùng
với những thao túng của các thành phần đại tư bản.
“Nền dân chủ đã trở về đúng vị trí vốn có của nó: nằm trong tay người dân,” ông Marc Philpart, giám đốc điều hành của California Black Freedom Fund, phát biểu tại một buổi họp báo ngày 4 tháng 11 do Mosaic California tổ chức. “Kết quả mà chúng ta thấy tối qua là thành quả của nhiều năm tổ chức và nỗ lực làm việc nhằm đảm bảo tiếng nói của chúng ta được lắng nghe.”
Ông lưu ý rằng hơn 24 triệu Mỹ kim đã được đầu tư trong chu kỳ bầu cử giữa nhiệm kỳ để thu hút cử tri người Mỹ gốc Phi tham gia vào các vấn đề thiết thực. Đồng tình với ý kiến của Cooper, ông nhấn mạnh rằng các nhà tổ chức cần luôn duy trì sự kết nối với cộng đồng.
Cử tri gốc Mỹ Latinh nghiêng về phía Đảng Dân chủ trong cuộc bầu cử giữa nhiệm kỳ, nhưng cũng gửi đi lời cảnh báo tới cả hai đảng Các hoạt động ăn mừng vẫn đang diễn ra vào ngày 4 tháng 11, khi các cử tri gốc Mỹ
Latinh bắt đầu nhìn nhận lại “làn sóng xanh” hay “Sóng thần xanh” mà họ đã góp phần tạo nên trong cuộc bầu cử giữa nhiệm kỳ năm 2026.
Tại Texas, Gina Hinojosa đã làm nên lịch sử khi trở thành người phụ nữ gốc Mỹ Latinh đầu tiên đắc cử thống đốc, chấm dứt hơn ba thập kỷ Đảng Cộng hòa nắm giữ vị trí lãnh đạo cao nhất của tiểu bang này. Tại California, Xavier Becerra trở thành người gốc Mỹ Latinh đầu tiên đắc cử thống đốc trong hơn 150 năm qua. Các ứng cử viên gốc Mỹ Latinh cũng giành được số ghế kỷ lục tại Hạ viện Hoa Kỳ.
Còn tại thung lũng Rio Grande – nơi Đảng Cộng hòa từng đạt được những bước tiến đáng kể trong việc thu hút cử tri gốc Mỹ Latinh trong các kỳ bầu cử gần đây – Đảng Dân chủ đã chứng kiến một sự đảo chiều ngoạn mục.
“Đêm qua thực sự đầy cảm xúc,” Eric Holguin chia sẻ từ thung lũng Rio Grande (Texas) trong một buổi họp báo do tổ chức UnidosUS thực hiện vào ngày 4 tháng 11. “Thung lũng Rio Grande vốn là tâm điểm cho các hoạt động thực thi pháp luật của ICE. Chúng tôi đã chứng kiến những người hàng xóm của mình bị tách khỏi cộng đồng. Mọi người thậm chí sợ phải dừng chân ở bất cứ đâu trên quãng đường từ nơi làm việc về nhà,”
Holguin, giám đốc tiểu bang Texas của UnidosUS, cho biết. Năm 2024, Thống đốc Texas Greg Abbott đã ban hành Sắc lệnh hành pháp GA-46, yêu cầu các bệnh viện tại Texas phải hỏi bệnh nhân về tình trạng nhập cư của họ. Theo ông Holguin, điều này khiến nhiều người nhập cư gần như không thể tiếp cận các dịch
vụ y tế mà họ cần.
“Đây là một thời điểm vô cùng phấn khởi,” Yadira Sanchez, giám đốc điều hành của tổ chức Poder Latinx, phát biểu. “Cử tri gốc Mỹ Latinh là nhóm cử tri có khả năng xoay chuyển cục diện, và chúng tôi thực hiện điều đó với sức mạnh thực sự. Chúng tôi không chỉ muốn tồn tại; chúng tôi muốn phát triển mạnh mẽ.” Bà nhấn mạnh rằng kết quả này là thành quả của nhiều năm nỗ lực tổ chức và vun đắp cộng đồng người gốc Mỹ Latinh, giúp họ trở thành một khối cử tri có vai trò quyết định.
‘Cần đầu tư liên tục’
“Trong hai năm qua, các gia đình gốc Mỹ Latinh đã phải trải qua khoảng thời gian vô cùng khó khăn,” Julián Castro, Giám đốc điều hành của Latino Community Foundation (Quỹ Cộng đồng Mỹ Latinh) kiêm cựu thị trưởng thành phố San Antonio, nhận định.
Ông lưu ý đến tình trạng nền kinh tế đang suy yếu và sự lạm quyền của ICE. “Tôi rất vui khi thấy tỷ lệ cử tri đi bỏ phiếu như thế này. Người gốc Mỹ Latinh chắc chắn là một phần tạo nên kết quả mang tính quyết định.”
Ông Castro, cựu Bộ trưởng Bộ Gia cư và Phát triển Đô thị dưới thời chính quyền Obama, cho biết kết quả này nhấn mạnh tầm quan trọng của công tác vận động xuyên suốt cả năm, thay vì chỉ tập trung vào những tuần cuối trước cuộc bầu cử. Ông nói: “Cần phải đầu tư liên tục vào cộng đồng thông qua các hoạt động tiếp cận cử tri trong suốt 365 ngày một năm.”
Các diễn giả tại buổi họp báo của UnidosUS ngày 4 tháng 11. (Ảnh chụp màn hình) Đối với bà Janet Murguía, Chủ tịch kiêm Giám đốc điều hành của UnidosUS, việc cử tri gốc Mỹ Latinh nghiêng về phía cánh tả đã xóa bỏ quan niệm sai lầm rằng nhóm cử tri này luôn gắn bó với một đảng phái chính trị nhất định. Bà khẳng định: “Không đảng nào có thể phớt lờ hoặc mặc nhiên coi phiếu bầu của chúng tôi là điều hiển nhiên.”
Bà Murguía cho biết: “Chúng ta đã chứng kiến một sự thay đổi mang tính bước ngoặt. Những cột mốc này đặc biệt quan trọng tại các tiểu bang nơi người gốc Mỹ Latinh đóng góp đáng kể vào sự phát triển của nền kinh tế Hoa Kỳ. Đây là số lượng cử tri gốc Mỹ Latinh đi bỏ phiếu đông đảo nhất trong lịch sử quốc gia chúng ta. Chúng tôi đã bác bỏ hông Trump và bày tỏ sự phẫn nộ đối với các chính sách của chính quyền này – những
chính sách đã khiến cuộc sống của chúng tôi trở nên tồi tệ hơn.”
Người gốc Mỹ Latinh đã bỏ phiếu như thế nào?
Một cuộc thăm dò mới của UnidosUS với hơn 3.000 cử tri gốc Mỹ Latinh — do BSP Research thực hiện — cho thấy 4 trong số 10 cử tri gốc Mỹ Latinh tham gia cuộc bầu cử giữa nhiệm kỳ năm 2026 là những người lần đầu tiên đi bỏ phiếu. Nhóm cử tri mới này ủng hộ Đảng Dân chủ với tỷ lệ áp đảo là 69%.
Nhìn chung, các ứng cử viên Đảng Dân chủ đã cải thiện kết quả trong cộng đồng cử tri gốc Mỹ Latinh thêm 11 điểm phần trăm so với cuộc bầu cử Tổng thống năm 2024, khi Kamala Harris là ứng cử viên đứng đầu liên danh tranh cử. Trên phạm vi toàn quốc, các ứng cử viên Đảng Dân chủ vào Hạ viện dẫn trước các đối thủ với cách biệt 35 điểm trong nhóm cử tri gốc Mỹ Latinh.
Sự gia tăng ủng hộ này thể hiện rõ rệt nhất tại Michigan, nơi Đảng Dân chủ cải thiện kết quả thêm 15 điểm, và tại các khu vực bầu cử Quốc hội mang tính cạnh tranh cao — nơi khoảng cách nghiêng về phía Đảng Dân chủ thêm 16 điểm. Tại Florida, mức cải thiện là 9 điểm. Sự thay đổi này bao gồm cả nhiều người từng bỏ phiếu cho Tổng thống Donald Trump vào năm 2024; cụ thể, 17% cử tri gốc Mỹ Latinh từng ủng hộ ông Trump trong
cuộc bầu cử Tổng thống trước đó đã chuyển sang bỏ phiếu cho các ứng cử viên Đảng Dân chủ vào năm 2026. Trong khi đó, chỉ có 3% cử tri từng ủng hộ bà Harris chuyển sang bỏ phiếu cho Đảng Cộng hòa.
Tại các khu vực bầu cử Quốc hội mang tính cạnh tranh cao, 22% những người từng bỏ phiếu cho ông Trump vào năm 2024 đã không tiếp tục bỏ phiếu cho Đảng Cộng hòa. Tại thung lũng Rio Grande, ứng cử viên Thượng viện Đảng Dân chủ James Talarico đã giành được 74% số phiếu từ cử tri gốc Mỹ Latinh, so với 24% dành cho đối thủ Đảng Cộng hòa, Ken Paxton. Trên phạm vi toàn bang, ông Talarico dẫn trước với tỷ lệ 65% so với 31% trong nhóm cử tri gốc Mỹ Latinh. Đảng Dân chủ cũng đạt được những bước tiến đáng kể trong các cuộc đua vào chức Thống đốc. Tại Texas, Hinojosa dẫn trước với cách biệt 29 điểm trong nhóm cử tri gốc Mỹ Latinh, trong khi tại California, Becerra dẫn trước với cách biệt 46 điểm trong cùng nhóm cử tri này.
Đối với cử tri gốc Mỹ Latinh, vấn đề kinh tế là mối quan tâm hàng đầu, trong đó chi phí sinh hoạt và lạm phát đứng đầu danh sách các mối lo ngại. Đứng đầu danh sách các ưu tiên còn có việc tạo ra lộ trình hướng tới quy chế thường trú hợp pháp cho những người nhập cư không có giấy tờ đã cư trú tại Hoa Kỳ trong thời gian dài. Vấn đề nằm ở nền kinh tế58% số người được hỏi liệt kê các vấn đề này vào nhóm ba ưu tiên hàng đầu mà họ mong muốn các quan chức dân cử tập trung giải quyết. Tiếp theo là các vấn đề về việc
làm và nền kinh tế (35%), giá xăng dầu (30%), cùng chi phí nhà ở và chăm sóc sức khỏe (mỗi mục chiếm 29%).
Giá thực phẩm và hàng tạp hóa là mối lo ngại lớn nhất về chi tiêu hộ gia đình, theo sau là chi phí nhà ở, xăng dầu, các dịch vụ tiện ích (điện, nước, v.v.) và chăm sóc sức khỏe.
Một nửa số cử tri gốc Mỹ Latinh cho biết họ hầu như không còn dư dả gì sau khi thanh toán các hóa đơn hàng tháng, hoặc đang phải chật vật về tài chính. Chỉ 15% cho biết họ đang có cuộc sống thoải mái.
Các chính sách của ông Trump khiến đời sống người gốc Mỹ Latinh trở nên tồi tệ hơn Hơn 40% số người được hỏi dự đoán rằng các chính sách kinh tế của Tổng thống Donald Trump sẽ khiến tình hình tài chính của họ trở nên tồi tệ hơn trong năm tới, trong khi chưa đầy 20% kỳ vọng tình hình sẽ cải thiện.
Gary Segura, đối tác sáng lập kiêm chủ tịch của BSP Research, nhận định: “Vấn đề hàng đầu chính là chi phí sinh hoạt và lạm phát. Năm mối quan tâm lớn nhất đều xoay quanh chi phí sinh hoạt và khả năng duy trì cuộc sống trong nền kinh tế Mỹ”.
Xét về tổng thể, ông Trump nhận được đánh giá rất tiêu cực từ các cử tri gốc Mỹ Latinh. 64% bày tỏ quan điểm không ủng hộ đối với vị tổng thống này, trong khi 60% có cái nhìn tiêu cực về các thành viên Đảng Cộng hòa tại Quốc hội.
Các cử tri cũng không tán thành cách ông Trump xử lý vấn đề lạm phát và chi phí sinh hoạt (với chênh lệch ý kiến tiêu cực lên tới 45 điểm phần trăm), chính sách thực thi nhập cư (chênh lệch 38 điểm), cũng như vấn đề kinh tế và việc làm (chênh lệch 32 điểm).
Duy trì đà phát triển hướng tới năm 2028
Kết quả này có thể là dấu hiệu sớm về cục diện chính trị trước thềm cuộc bầu cử tổng thống tiếp theo, đồng thời đặt ra thách thức cho những người có thể lầm tưởng rằng kết quả bầu cử giữa nhiệm kỳ vừa qua đánh dấu một sự thay đổi lâu dài trong lòng cử tri.
Theo bà Murguia, các cử tri gốc Mỹ Latinh không nhất thiết nghiêng hẳn về một đảng phái nào. Thay vào đó, họ đưa ra quyết định dựa trên các điều kiện kinh tế, chính sách nhập cư và mức độ sẵn sàng của các ứng cử viên trong việc giải quyết những mối quan tâm của họ.
Ông Castro nhấn mạnh rằng thông điệp gửi tới các quan chức mới đắc cử là: sự hiện diện mang tính lịch sử của họ cần phải được chuyển hóa thành những kết quả cụ thể, thiết thực. “Họ sẽ làm gì để giải quyết vấn đề khả năng chi trả? Còn về tham nhũng thì sao, liệu họ có loại bỏ được nó không? Họ có chấm dứt sự lạm quyền và tàn ác của ICE (Cơ quan Thực thi Di trú và Hải quan Hoa Kỳ) để theo đuổi một cách tiếp cận cân
bằng hơn đối với vấn đề nhập cư hay không?” ông đặt câu hỏi.
Đối với Sanchez, nền tảng cho năm 2028 đã bắt đầu được xây dựng. Bà chỉ ra nhóm cử tri gốc Mỹ Latinh trẻ tuổi — bao gồm cả con cái của những người nhập cư — những người đã tham gia vào đời sống chính trị trong bối cảnh các cuộc truy quét người nhập cư diễn ra cùng những lo ngại về tương lai của gia đình họ.
Cử tri trẻ tuổi
Theo bà, một số người trẻ đã có động lực đăng ký cử tri và đi bỏ phiếu chính là để bảo vệ cha mẹ mình.
“Chúng ta mới chỉ thấy sự khởi đầu mà thôi,” Sanchez nói.
Segura từ tổ chức BSP lưu ý rằng cộng đồng cử tri gốc Mỹ Latinh liên tục được bổ sung bởi những người trẻ đến tuổi đi bầu. Với độ tuổi trung vị là 27, đây là một nhóm cử tri đặc biệt trẻ tuổi; mỗi năm có khoảng một triệu người gốc Mỹ Latinh bước vào độ tuổi 18 và trở thành cử tri.
Ông cho biết, thách thức đối với cả hai đảng chính trị là phải liên tục duy trì sự gắn kết với những cử tri mới này.
